The 48 Laws of Power (48 praw władzy) – Robert Greene

O książce

Podtytuł: Jak wykorzystać manipulację do osiągnięcia przewagi.

Trzy tysiące lat historii władzy skondensowanych w surowej esencji czterdziestu ośmiu praw. Synteza filozofii Machiavellego, Sun-Tsu, Carla von Clausewitza i innych wielkich myślicieli. Nie pokazuj, że jesteś lepszy od szefa, Ukrywaj swoje zamiary, Całkowicie zgnieć swojego wroga. Czy nam się to podoba, czy nie, każde z tych praw znajduje zastosowanie w życiu. Poparte taktykami królowej Elżbiety I, Henry’ego Kissingera, czy innych wpływowych postaci lub ofiar władzy, zafascynują każdego kto jest zainteresowany przejmowaniem kontroli. Niemoralna, przebiegła, bezwzględna, pouczająca lektura!

Notatki / streszczenie

Jest to chyba pierwsza z polecanych przez wiele osób książek, która absolutnie nie przypadła mi do gustu. Męczyłem się z tą pozycją przez długie tygodnie wracając do lektury z niechęcią. W końcu poddałem się i ostatnie rozdziały przeleciałem już tylko „po łebkach”. Wynikało to po pierwsze z faktu, że zawarte w książce porady często są wątpliwe moralnie (więc w moim uznaniu nieprzydatne), a po drugie, opatrzone zbyt dużą ilością przykładów historycznych. Być może jest tylko moje subiektywne zdanie. Oceńcie sami, najlepiej zapoznając się z tą pozycją w całości. Poniżej natomiast moje notatki dla tych, którzy chcą odświeżyć materiał, lub podobnie jak ja poddali się przed końcem.

Od lat człowiekiem kierowała żądza władzy. Wynika to z faktu, iż kiedyś tylko ludzie posiadający władzę byli w stanie coś osiągnąć. Z biegiem czasu żądza ta uległa ucywilizowaniu. Obecnie ludzie nie pragną władzy absolutnej, a jedynie kontroli nad wszystkimi aspektami własnego życia. Wymaga to panowania nad własnymi emocjami. Człowiek powinien w każdej sytuacji być zdolnym zapanować nad emocjami. Zwłaszcza tymi, którymi kieruje miłość bądź nienawiść. Powinien nauczyć się oceniać sytuację z boku i jak strateg oceniać grę, a nie graczy.

Istotna jest umiejętność jednoczesnego patrzenia w przeszłość i w przyszłość. W przeszłość w celu wyciągania wniosków, a w przyszłość w celu kalkulowania wszystkich możliwych scenariuszy i przygotowania się na najgorsze z nich.

Powinniśmy słuchać głosu wszystkich aby zasięgać opinii, ale nikomu nie należy ufać w 100%. Najważniejsze w osiąganiu sukcesu są zdolności społeczne. Książka ta stanowi zbiór 48 reguł, którymi należy się kierować aby osiągnąć władzę.

1. Nie przyćmiewaj swojego mistrza.
Nigdy nie zdradzaj wszystkich swoich zdolności i nie chwal się nimi tylko po to, by pokazać, że jesteś od kogoś lepszy. Jeżeli poczuje się zagrożony, może Ci zaszkodzić. Historia zna wiele takich przypadków. Dużo więcej osiągniesz pozwalając swojemu mistrzowi lśnić, nawet jeśli wiesz, że jesteś od niego lepszy.

2. Nie ufaj bezgranicznie przyjaciołom.
Przyjaźń wymaga zaufania, ale pamiętaj, że sprawdza się ona dopiero w trudnych chwilach. Należy się liczyć z tym, że może nie przetrwać ciężkiej próby. Przyjaciele nie zawsze okazują się dobrymi współpracownikami. W biznesie liczą się kompetencje, a te mogą być lepsze u Twojego wroga.

3. Nie zdradzaj swoich intencji.
Jeśli ktoś będzie znał Twoje zamiary może Cię wyprzedzić lub pokrzyżować Ci plany. Pamiętaj jednak, że bycie zbyt tajemniczym budzi podejrzenia. Lepiej zatem korzystać z zasłony dymnej w postaci nieprawdziwych informacji, niż unikać odpowiedzi i wydawać się podejrzanym.

4. Mów zawsze mniej niż to konieczne.
Im więcej mówisz, tym większa szansa, że powiesz coś głupiego lub mogącego Ci zaszkodzić. Wypowiedzianych słów nie da się już cofnąć. Nie bez powodu mówi się, że gadulstwo jest cechą głupców. Milczeniem można wprowadzić kogoś w zakłopotanie i zyskać nad nim przewagę. Ludzie mówiący mało wydają się mieć większą władzę. Pomaga to też w realizacji prawa nr 3.

5. Dbaj o reputację.
Dobra reputacja daje zawsze przewagę. Można ją zbudować podkopując reputację konkurentów, ale trzeba uważać aby nie przesadzić bo może się to obrócić przeciwko nam.

6. Za wszelką cenę zwracaj na siebie uwagę.
Nie istotne, czy dobrze, czy źle, ważne aby o Tobie mówiono. Rozgłos działa na Twoją korzyść.

7. Spraw by inni pracowali dla Ciebie, ale to ty zbieraj laury.
Nigdy nie rób rzeczy, które mogą dla Ciebie zrobić inni. Zatrudniaj najlepszych aby pracowali na Twój sukces. Pomimo geniuszu Tesli, to Edison i Macroni są kojarzeni z jego wynalazkami.

8. Spraw by inni do Ciebie przychodzili, użyj przynęty gdy to konieczne.
Naucz się kontrolować własne emocje i wykorzystaj znajomość swoich oponentów aby ich kontrolować. Władzę ma nie ten, kto działa impulsywnie i agresywnie, a ten kto umie zachować zimną krew i kontrolę. Jeśli dobrze poznasz swoich wrogów będziesz wiedział jakiej przynęty użyć aby robili to, co jest po Twojej myśli. Możesz wówczas sprawić, by stali się Twoimi sprzymierzeńcami.

9. Zwyciężaj działaniem, nie argumentami.
Walka na argumenty to strata energii i jest bez celowa jeśli oponent jest równie pewny swoich racji jak Ty. Nie wyjaśniaj – zademonstruj. Przekonywanie słowne może spowodować, że ktoś dla świętego spokoju przytaknie, ale w duchu dalej będzie obstawał przy swoim. Gdy jednak sam przekona się w praktyce, że się mylił, na pewno zmieni zdanie.

10. Zaraźliwość – unikaj ludzi nieszczęśliwych i pechowców.
Ludzie uważający się za ofiary zarażają swoim złym nastrojem. Zły i dobry nastrój mogą się udzielać, dlatego otaczaj się optymistami oraz ludźmi energicznymi, pozytywnie nastawionymi

11. Uzależniaj innych od siebie.
Sprawiaj by inni Cię potrzebowali. Nie przekazuj im zbyt wiele wiedzy ponieważ będą Cię mogli zastąpić. Staraj się by Twoje usługi były unikalne, by inni nie mogli zrobić tego samego taniej. Nie dołączaj do ludzi, którzy mają zbyt dużo władzy, chyba że możesz ich od siebie uzależnić – wówczas będziesz mógł nimi sterować z tylnego fotela. Nawet jeżeli sam nie posiadasz unikalnych zasobów możesz przez łańcuch dostaw stać się niezbędnym ogniwem posiadając dostęp do ich źródeł. Można również uzależnić kogoś od siebie poznając jego tajemnicę – stać się strażnikiem sekretów. Pozwoli Ci to na utrzymanie swojej pozycji nawet w sytuacji, gdy w jakiś sposób będziesz skompromitowany.

12. Stosuj wybiórczo uczciwość i hojność.
Ofiarując coś komuś zwiększasz szanse, że sam coś od niego dostaniesz. Stare chińskie przysłowie mówi: „daj zanim weźmiesz”. Obdarowanie kogoś odwraca jego uwagę. Nie możesz liczyć na to, że ktoś odsłoni swoje karty jeśli sam nigdy tego nie zrobisz. Obdarowując kogoś lub okazując mu szczerość oddziałujesz na jego emocje. Kto kontroluje emocje, ten ma władzę.

13. Gdy prosisz o pomoc odwołuj się do czyjegoś interesu, nie licz na łaskę bądź wdzięczność.
Jeśli oczekujesz pomocy od kogoś, nie odwołuj się do jego miłosierdzia, a zaoferuj mu coś w zamian. Spróbuj rozpoznać jego potrzeby i zaoferuj mu coś, co spełni jego oczekiwania. Odwoływanie się do szczytnych uczuć może zawieść gdyż „przyjaciele mogą się stać nowymi wrogami”. Czasami jedyne, co może przekonać, to korzyść, którą ktoś odniesie. Przyjaźń to opinia, a opinie mogą ulegać zmianie.

14. Udawaj przyjaciela, pracuj jak szpieg.
Staraj się rozpoznawać zamiary i plany innych. Najlepiej zadając pytania nie wprost. Będziesz wówczas w stanie być o krok przed kimś lub działać w taki sposób aby stać się dla niego przydatnym. W ten sposób możesz przykładowo sprawić, że staniesz się dla kogoś wyłącznym dostawcą. Musisz jednak uważać by działając za czyimś pośrednictwem lub zadając zbyt wścibskie pytania nie wydać się podejrzanym.

15. Kompletnie zniszcz swojego wroga.
Historia pełna jest przypadków, w których niepokonane do końca siły wroga wzrastały i wracały by się zemścić prowadząc do klęski pierwotnego zwycięzcy.

16. Stosuj niedostępność by zyskać szacunek.
Im trudniej ktoś jest osiągalny tym większym poważaniem się cieszy. Łatwa dostępność oznacza niską pozycję. Przez ograniczenie dostępności zwiększa się również wartość towarów. Nic co jest powszechnie dostępne nie jest cenne.

17. Trzymaj innych w napięciu, podtrzymuj atmosferę nieprzewidywalności.
Zachowując się nieprzewidywalnie zmuszasz innych do ciągłego myślenia jakie są twoje zamiary, co może prowadzić do popełniania przez nich błędów. Czym bardziej jesteś nieprzewidywalny, tym skuteczniej odwracasz uwagę przeciwników. Człowiek jako jedyny potrafi się zachowywać w sposób nieszablonowy, odbiegający od jego nawyków, może improwizować. Pomaga to również w skupianiu uwagi na sobie i utrzymywaniu popularności. Czym bardziej nieprzewidywalny ruch wykonasz w grze, tym większa szansa, że twój przeciwnik popełni błąd.

18. Nie buduj fortec by się chronić.
Izolacja jest niebezpieczna. Izolując się chronisz się tylko pozornie gdyż izolujesz się również od źródeł informacji i tracisz kontakt z rzeczywistością. Izolując się fizycznie w jednym miejscu stajesz się jednocześnie łatwym celem gdyż każdy wie gdzie Cię znaleźć. Pozbawiasz się też elastyczności i zdolności do swobodnego porozumiewania i poruszania. Uniezależniasz się od wąskiej grupy osób z twojego otoczenia, które mogą to wykorzystać przeciwko tobie. Izolacja może również prowadzić do paranoi, gdyż odcięci od informacji zaczynamy się domyślać i zakładać najgorsze. Większy poziom bezpieczeństwa zapewnia utrzymywanie kontaktów z ludźmi z różnych kręgów.

19. Wiedz z kim masz do czynienia, nie obraź niewłaściwej osoby.
Należy nauczyć się rozpoznawać ludzi aby nie obrazić przypadkiem tych, którzy później za wszelką cenę będą się chcieli zemścić. Warto rozróżniać następujące typy ludzi:

  • Dumny i arogancki – może być niebezpieczny gdy obrazimy jego dumę. Widząc czyjąś nadwrażliwość uciekaj.
  • Beznadziejnie niepewny siebie – jest podobny do typu pierwszego, ale mniej porywczy i trudny do wykrycia. Może się mścić małymi „ukąszeniami” ale dostatecznie długo, byś to poczuł.
  • Pan podejrzliwy – widzi u innych to, co najgorsze i myśli, że wszyscy są przeciwko niemu. Możesz go wykorzystać by jego podejrzenia zwrócić przeciwko innej osobie.
  • Wąż z długą pamięcią – gdy go zranisz nie okaże emocji, ale będzie skrycie kalkulował i długo oczekiwał na możliwość rewanżu. Gdy już go urazisz, zniszcz go całkowicie, albo zejdź mu z oczu.
  • Zwykły, skromny, często nieinteligentny – okazuje się trudniejszy do oszukania niż myślisz. Stracisz całą energię, czas a nawet zdrowie psychiczne próbując go przechytrzyć.
  • Zanim podejmiesz z kimś walkę dobrze go poznaj. Naucz się odczytywać czyjeś słabości i cechy, nie ufaj instynktowi i pierwszemu wrażeniu.

20. Nie angażuj się po żadnej ze stron.
Dopóki nie pokażesz swojego oddania, każdy będzie zabiegał o twoje uznanie – to daje ci władzę nad innymi. Gdy już się zaangażujesz tracisz przewagę i szansę na współpracę z drugą stroną konfliktu. Grając na dwie strony grasz tak na prawdę dla siebie. Pozostając z boku, jako mediator możesz zyskać najwięcej.

21. Udawaj naiwniaka by przechytrzyć naiwniaka.
Nikt nie lubi czuć się głupszym. Jeśli pozwolisz komuś poczuć się mądrzejszym od ciebie, nigdy nie będzie podejrzewał twoich motywów.

22. Używaj taktyki kapitulacji. Przekształć słabość w siłę.
Nigdy nie walcz tylko dla honoru. Lepiej się poddać – to zirytuje twojego przeciwnika. Poddając się zachowujesz siły i masz czas na lepsze przygotowanie do walki.

23. Koncentruj siły w swoim najsilniejszym punkcie.
Więcej osiągniesz intensyfikując działania w jednym miejscu, niż pobieżnymi działaniami na szeroką skalę. Koncentruj się na jednym zadaniu, jednym celu.

24. Graj perfekcyjnego dworzanina.
Korzystaj z pochlebstw, ale bez przesady. Wyróżniaj się wśród innych. Perfekcyjni dworzanie potrafią manipulować władcami. Podstawowe prawa dworskiej polityki:

  1. Unikaj ostentacji.
  2. Praktykuj nonszalancję. Nie okazuj, że coś sprawia ci trudność, nawet jeżeli tak jest. Udawaj łatwość działania nawet gdy coś wymaga wysiłku – będziesz sprawiał wrażenie geniusza.
  3. Bądź oszczędny w dawaniu pochlebstw. Te rzadsze mają większą wartość.
  4. Bądź zauważany. Stwórz swój fizyczny wizerunek przyciągający uwagę.
  5. Dostosuj swój styl i język do rozmówcy.
  6. Nigdy nie bądź posłańcem złych wieści.
  7. Nie wchodź w przyjacielskie bądź intymne relacje ze swoim mistrzem. On potrzebuje podwładnego.
  8. Nie krytykuj ludzi, którzy są bezpośrednio nad tobą.
  9. Bądź oszczędny w proszeniu o przysługi ludzi, którzy są nad tobą. Rób to możliwie rzadko.
  10. Nigdy nie żartuj z czyjegoś wyglądu lub gustu.
  11. Nie bądź cyniczny. Wyrażaj uznanie dla dobrej pracy innych.
  12. Praktykuj samoobserwację.
  13. Panuj nad emocjami.
  14. Idź z duchem czasu.
  15. Bądź źródłem przyjemności.

25. Stwórz się na nowo.
Nie przyjmuj narzuconej ci roli. Sam buduj swój wizerunek tak, by przyciągał uwagę. Bądź świadom siebie samego i swoich zachowań. Dostosuj swoją maskę do sytuacji.

26. Zachowaj czyste ręce.
Używaj innych by ukryć swoje zaangażowanie. Gdy popełniasz błąd zawsze miej pod ręką kozła ofiarnego (wybieraj na niego najmniej winną osobę – jej zdecydowane protesty będą odbierane jako oznaka winy). Używaj innych do brudnej roboty.

27. Wykorzystuj potrzebę wiary by wykreować własny kult i wyznawców.
Składaj nieprecyzyjne obietnice. Przedkładaj entuzjazm nad racjonalność. Pięć kroków do stworzenia własnego kultu:

  1. Prosty ale niejasny – przyciągaj uwagę nośnymi słowami (w razie potrzeby twórz nowe), które jednak nie mają precyzyjnego znaczenia. Daj wyznawcom możliwość ich dowolnej interpretacji. Dawaj im proste odpowiedzi i wyjaśnienia ich problemów.
  2. Przedkładaj to co widoczne i odczuwalne ponad to, co intelektualne – Twórz spektakl by zapobiegać znużeniu swoich wyznawców. Odwołuj się do wszystkich zmysłów.
  3. Zapożyczaj strukturę od zorganizowanych religii – stwórz hierarchię, rankingi i rytuały. Nadawaj tytuły.
  4. Ukrywaj źródło swoich dochodów – otaczaj się luksusem, ale niech wyznawcy myślą, że nie pochodzi on z ich kieszeni, a słuszności twoich postępowań.
  5. Stosuj retorykę „my kontra oni” – wspólny wróg jednoczy. Jeśli takowego nie masz, to go wykreuj. Wówczas każdy kto nie będzie tobie przychylny zostanie postawiony po stronie wroga przez twoich wyznawców.

28. Podejmuj śmiałe działania.
Brak pewności siebie i zdecydowania wpływa negatywnie na efektywność. Błędy spowodowane zuchwalstwem można zawsze naprawić z pomocą jeszcze większego zuchwalstwa.

29. Planuj zawsze do końca.
Unikniesz nieprzewidywalnych sytuacji jeśli zaplanujesz zawsze wszystko do końca. Planując przewiduj zawsze wszystkie możliwe scenariusze.

30. Sprawiaj wrażenie, że twoje osiągnięcia przychodzą ci z łatwością.
Wówczas wszyscy będą myśleli, że stać cię na dużo więcej.

31. Kontroluj wszystkie opcje
Niech inni grają kartami, które ty rozdajesz. Niech mają złudne poczucie możliwości wyboru.

32. Odwołuj się do fantazji.
Prawda może być nieprzyjemna. Graj na ludzkich wyobrażeniach.

33. Znaj słabe punkty każdego.
Dzięki temu będziesz w stanie kontrolować innych.

34. Zachowuj się jak król by być traktowanym jak on.
To chyba nie wymaga wyjaśnienia.

35. Opanuj wyczucie czasu.
Nigdy nie ulegaj pośpiechowi. Pośpiech oznacza utratę kontroli.

36. Gardź rzeczami, których nie możesz mieć.
Ignorowanie ich to najlepsza zemsta. Im więcej uwagi poświęcasz czemuś (np. wrogowi) tym silniejszy się on staje.

37. Twórz przekonujące widowisko.
Używaj obrazów i symboli – mają większą moc niż słowa. Słowa można zwalczać słowami, coś co widać to prawda nie do obalenia.

38. Myśl jak chcesz ale bądź jak inni.
Swoją oryginalność zachowaj wyłącznie dla tolerancyjnych przyjaciół.

39. Wzburzaj wodę by łowić ryby.
Złość i emocje są nieproduktywne. Zawsze zachowuj spokój. Jeśli potrafisz doprowadzić do wściekłości wroga, a samemu zachować spokój, zyskasz przewagę.

40. Gardź darmowym lunchem.
To co darmowe często jest niebezpieczne i wiąże się z ukrytymi kosztami.

41. Unikaj „wchodzenia w buty” kogoś wielkiego.
Jeśli miałeś np. sławnych rodziców będziesz musiał przebić ich osiągnięcia aby wyjść z ich cienia. Ustal swoją tożsamość i zabłyśnij na swój własny sposób.

42. Uderz pasterza a owce się rozproszą.
Jeśli pokonasz najsilniejszego inni nie będą dla ciebie zagrożeniem. Wyeliminuj zagrożenie u źródła zanim zdąży urosnąć w siłę.

43. Wpływaj na serca i umysły innych.
Przymus rodzi opór. Zyskuj więc umiejętnie sprzymierzeńców, którzy zostaną twoimi pionkami.

44. Rozbrajaj przy pomocy efektu lustra.
Robiąc dokładnie to, co twoi wrogowie utrudniasz im rozpoznanie twojej strategii i wprowadzasz w zakłopotanie.

45. Głoś potrzebę zmian, ale nigdy nie reformuj zbyt wiele na raz.
Ludzie żyją nawykami. Zbyt wiele innowacji doprowadzi do buntu. Jeśli jesteś nowy w środowisku, pokaż, że szanujesz stary porządek. Jeśli zmiany są konieczne, wprowadzaj je jako drobne usprawnienia.

46. Nigdy nie jaw się zbyt perfekcyjnym.
Bycie doskonałym i lepszym od innych rodzi wrogów. Dobrze jest czasami pokazać słabość aby wydać się bardziej ludzkim.

47. Nie przekraczaj celu, który sam wyznaczyłeś.
W sukcesie trzeba wiedzieć kiedy zakończyć aby nie zapędzić się za daleko.

48. Zakładaj bezkształtność.
Przyjmując określoną formę otwierasz się na atak. Bądź elastyczny, bezkształtny, ruszaj się i dostosowuj. Nie stawiaj na stabilność i porządek – wszystko się zmienia.

Jeżeli chcesz otrzymywać powiadomienia o nowych wpisach na blogu zostaw swój e-mail.